ΑΝΑΚΑΛΥΨΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ

Από τη δεκαετία του 1990,η μεθοδολογία ανακάλυψης φαρμάκων,γνώρισε μία ''επανάσταση'',ακολουθώντας
την ταχύτατη διάδοση των μεθόδων της μοριακής βιολογίας,της γενετικής και της πληροφορικής,η οποία
δημιούργησε μεγάλες προσδοκίες για σημαντική βελτίωση του χρόνου,του κόστους και του ποσοστού επιτυχίας
της ανάπτυξης νέων φαρμάκων.
Αναπτύχθηκαν μεθοδολογίες αρχικής διαλογής,κάτι που αποδείχτηκε όντως πολύ αποτελεσματική εφαρμογή
για την επιλογή πρωτότυπων ουσιών,όμως δεν είναι πολύ σαφή τα συνολικά οφέλη:το κόστος συνέχισε να
αυξάνεται σταθερά,το ποσοστό επιτυχίας μειώθηκε και ο χρόνος ανάπτυξης δεν έχει μειωθεί.
Οι παράγοντες αυτοί βέβαια δεν είναι τόσο σημαντικοί αν τελικά το φάρμακο που αναπτύσσεται βελτιώνει
την ποιότητα της ιατρικής φροντίδας,και εδώ υπάρχει περιθώριο αισιοδοξίας.
Στα πρόσφατα χρόνια,φάρμακα που δρουν σε νέους μοριακούς στόχους (π.χ οι εκλεκτικοί αναστολείς της
επαναπρόσληψης της σεροτονίνης,οι στατίνες) έχουν συνεισφέρει σημαντικά στη φροντίδα των ασθενών.
Αυτά είναι ''προ-επαναστατικά'' φάρμακα.
Είναι  πολύ νωρίς για να έχει ήδη εμφανιστεί η επίδραση των νέων τεχνολογιών στα φάρμακα που προς το
παρόν κυκλοφορούν,είναι όμως λογικό να αναμένουμε οτι η δυνατότητά τους να κάνουν περισσότερους
νέους μοριακούς στόχους διαθέσιμους για τη διαδικασία ανάπτυξης φαρμάκων θα έχει πραγματικά αποτελέ-
σματα στη φροντίδα των ασθενών.

ΓΝΩΣΤΑ ΚΑΙ ΠΙΘΑΝΑ ΤΕΡΑΤΟΓΟΝΑ ΦΑΡΜΑΚΑ....!!!

Αν και πολλά φάρμακα έχει βρεθεί οτι ασκούν σε κάποιο βαθμό τερατογόνο δράση σε πειραματόζωα,τα γνωστά τερατογόνα για τον άνθρωπο είναι σχετικά λίγα...

Θαλιδομίδη
H θαλιδομίδη είναι στην πράξη το μοναδικό φάρμακο που έχει την ιδιότητα να προκαλεί,όταν χορηγείται σε θεραπευτικές δόσεις,δυσμορφίες στο 100% των εμβρύων που θα εκτεθούν σε αυτή κατά τις πρώτες 3-6 εβδομάδες της κύησης.
Χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1957 ως υπνωτικό και κατασταλτικό και το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της ήταν η εξαιρετική ασφάλεια σε περίπτωση υπερδοσολογίας,έτσι ώστε να προτείνεται κατ'εξοχήν η χρήση της κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης(με το διαφημιστικό σλόγκαν ''το ασφαλές ναρκωτικό'').
Οπως συνηθιζόταν εκείνη την εποχή,η θαλιδομίδη πριν την κυκλοφορία της είχε ελεγχθεί για το ενδεχόμενο μόνο οξείας τοξικότητας και όχι για χρόνια τοξικότητα ή τερατογόνο δράση.
Η θαλιδομίδη προωθήθηκε ενθουσιωδώς και αποτελεσματικά  στην αγορά φαρμάκων και η πρώτη υπόνοια τερατογόνου δράσης προέκυψε στις αρχές του 1961 όταν άρχισαν να συγκεντρώνονται αναφορές για αυξημένη επίπτωση φωκομέλιας.
Η διαταραχή αυτή συνίσταται σε ελλιπή ανάπτυξη των μακρών οστών των άνω και κάτω άκρων και μέχρι τότε ήταν εντελώς ανύπαρκτη.Την εποχή εκείνη πωλούταν καθημερινά περίπου  ένα εκατομμύριο δισκία θαλιδομίδης μόνο στη δυτική Γερμανία.Εγιναν ταυτόχρονα δύο αναφορές για τη φωκομελία,με προέλευση το Αμβούργο και το Σιδνεϋ και η κατάσταση συσχετίστηκε με τη θαλιδομίδη.
Το φάρμακο αποσύρθηκε αργότερα μέσα στο 196,ενώ μέχρι τότε υπολογίζεται οτι είχαν ήδη γεννηθεί 10.000 βρέφημε δυσμορφίας στην Ευρώπη και στον Καναδά.
Σήμερα,η χρήση της θαλιδομίδης επανέρχεται σε ορισμένες εξαιρετικά εξειδικευμένες εφαρμογές.Χορηγείται από εξειδικευμένους γιατρούς (μεταξύ στη δερματολογία και την HIV λοίμωξη),υπό αυστηρά ελεγχόμενες και περιορισμένες συνθήκες.
Παρά την εκτεταμένη έρευνα,μηχανισμός δράσης της παραμένει άγνωστος αν και η επιδημιολογική διερεύνηση έδειξε καθαρά τη συσχέτιση μεταξύ της χρονικής περιόδου έκθεσης και του είδους της δυσμορφίας που προκαλείται.
διαβάστε  εδώ
και εδώ

 

  Βαρέα μέταλλα
Ο μόλυβδος,το κάδμιο και ο υδράργυρος προκαλούν εμβρυϊκές δυσπλασίες στον άνθρωπο.Η βασική ένδειξη προέρχεται από την επιδημία της νόσου Minamata που πήρε το όνομα αυτό από την περιοχή της Ιαπωνίας στην οποία εμφανίστηκε η επιδημία αυτή όταν καταναλώθηκαν από τον πληθυσμό ψάρια μολυσμένα με διμεθυλ-υδράργυρο,ο οποίος είχε χρησιμοποιηθεί στη γεωργία ως παρασιτοκτόνο.
Η έκθεση των εμβρύων κατέληξε σε διαταραχή της ανάπτυξης του εγκεφάλου με αποτέλεσμα εγκεφαλική παράλυση και νοητική υστέρηση,συχνά σε συνδυασμό με μικροκεφαλία.
Ο υδράργυρος (όπως και άλλα βαρέα μέταλλα),αδρανοποιεί πολλά ένζυμα σχηματίζοντας πολικούς δεσμούς με σουλφυδρυλικές και άλλες ομάδες και αυτή του η δράση θεωρείται οτι ευθύνεται για τις αναπτυξιακές ανωμαλίες που προκαλεί.
 δείτε  εδώ
 και  εδώ 

Ρετινοειδή
Το ετρετινοϊκό οξύ,ένα ρετινοειδές (παράγωγο της βιταμίνης Α) που έχει έντονη επίδραση στη διαφοροποίηση των επιδερμικών κυττάρων,είναι γνωστό τερατογόνο και προκαλεί σε μεγάλο ποσοστό σοβαρές ανωμαλίες(κυρίως σκελετικές) στα εκτιθέμενα έμβρυα.
Οι δερματολόγοι χρησιμοποιούν τα ρετινοειδή για την αντιμετώπιση δερματικών παθήσεων,μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται αρκετές όπως η ακμή που είναι συχνές σε νέες γυναίκες.
Το ετρετινοϊκό συσσωρεύεται στο υποδόριο λίπος και αποβάλλεται από τον οργανισμό πολύ αργά.Ανιχνεύσιμες ποσότητες υπάρχουν ακόμα και για πολλούς μήνες μετά τη διακοπή της χρόνιας χρήσης του φαρμάκου.Γι'αυτό το λόγο,θα πρέπει οι γυναίκες να αποφεύγουν την εγκυμοσύνη για δύο τουλάχιστον χρόνια μετά από τη θεραπεία.
δείτε εδώ

Βαρφαρίνη
Η χορήγηση βαρφαρίνης (αντιπηκτικό από το στόμα),στο πρωτο τρίμηνο της κύησης συσχετίζεται  με ρινική υποπλασία και διάφορες διαταραχές του κεντρικού νευρικού συστήματος που εμφανίζονται στο 25% περίπου των εκτιθέμενων εμβρύων.
Στο τελευταίο τρίμηνο της κύησης δε θα πρέπει να χρησιμοποιείται εξ'αιτίας του κινδύνου ενδοκρανιακής αιμορραγίας στο νεογνό κατά τον τοκετό.

Αντιεπιληπτικά φάρμακα
Τα βρέφη των επιληπτικών μητέρων παρουσιάζουν διπλάσια με τριπλάσια συχνότητα συγγενών ανωμαλιών.
Είναι ενδιαφέρον οτι γι'αυτό έχουν ενοχοποιηθεί όλα τα υπάρχοντα αντιεπιληπτικά φάρμακα,περιλαμβανομένης της φαινυτοϊνης ,του βαλπροϊκού οξέος και της καρβαμαζεπίνης.

 ΠΡΟΣΟΧΗ...!!!!!

Τίποτα δεν είναι αθώο...!!!!!

ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΦΑΡΜΑΚΑ ;;; ....NUTRACEUTICALS!!!

Nutraceuticals...
Μας είναι γνωστός ο όρος αυτός;;;
Για να το αναλύσουμε λιγάκι...
O όρος αυτός προέρχεται από τις λέξεις nutrition (=διατροφή) και pharmaceutical (=φαρμακευτικό)
ή καλύτερα...nutra (σχετίζεται με τη διατροφή) και ceuticals (σχετίζεται με φαρμακευτικές εταιρείες και φαρμακευτικά προϊόντα) και επινοήθηκε το 1989 από τον  το Stephen L. De Felice.

Τί είναι nutraceuticals....

Είναι προϊόντα που απομονώνονται από τρόφιμα και πωλούνται σε φαρμακοτεχνικές μορφές (χαπιών,σκόνης,ποτών) μη συσχετιζόμενες με τρόφιμα.

Πολλές φορές συγχέουμε τα nutraceuticals...με τα λειτουργικά τρόφιμα!!!

• Τα λειτουργικά τρόφιμα παρέχουν απαραίτητες θρεπτικές ουσίες και βιολογικά ενεργά συστατικά που προκαλούν οφέλη για την υγεία ή άλλα επιθυμητά φυσιολογικά αποτελέσματα.

Δεν μπορούν να θεωρηθούν φάρμακα....σε καμία περίπτωση!!
Μπορούν όμως να έχουν οφέλη υγείας,βοηθώντας από τη διατήρηση της υγείας μέχρι την πρόληψη ασθενειών!!!
Παράδειγμα λειτουργικού τροφίμου...τα γιαούρτια με προβιοτικά.
Ποιό είναι το όφελος εδώ...;;;Βελτίωση της λειτουργίας του πεπτικού συστήματος...
Τα nutraceuticals...είναι απομονωμένες ή συμπυκνωμένες μορφές,
ενώ τα λειτουργικά τρόφιμα...είναι ουσιώση τρόφιμα.

• Τα nutraceuticals είναι φαρμακευτικά προϊόντα που χρησιμοποιούνται για να περιγράψουν τρόφιμα που βοηθούν τη φυσιολογική λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού ή και τη μείωση πιθανοτήτων χρόνιων παθήσεων.

H χρήση nutraceuticals...,ως μια προσπάθεια να επιτευχθεί το επιθυμητό θεραπευτικό αποτέλεσμα με τις λιγότερες πιθανές παρενέργειες,ολοένα κερδίζει έδαφος!!!
Αρκετές εταιρίες βιοτεχνολογίας έχουν δείξει ενδιαφέρον στην παρασκευή τέτοιων προϊόντων!!!
Ομως...μην ξεχνάμε και τα ''μαύρα σημεία'' των καιρών μας...
Οι εταιρίες του marketing των nutraceuticals δε διαφημίζουν τα οφέλη για την υγεία που'χουν τα προϊόντα τους,χωρίς φαρμακευτική άδεια!!!
Ετσι,τους δίνει την επιλογή είτε να μην πραγματοποιήσουν καμία έρευνα,είτε να ξοδέψουν μεγάλο χρονικό διάστημα και κόστος  πάνω στην εκτενή μελέτη ενός νέου προϊόντος και ίσως αποκομίσουν κάποιο όφελος.
Δυστυχώς πολλές εταιρίες προτιμούν την 1η λύση,εξαιτίας του κόστους,της διαδικασίας να κατοχυρώσουν μια πατέντα πάνω σ'ένα φυσικό προϊόν και του γεγονότος οτι δεν μπορούν να αναγράψουν τους ισχυρισμούς τους στις ετικέτες,χωρίς την άδεια του προϊόντος,ακόμη και αν οι ισχυρισμοί αυτοί είναι επαληθεύσιμοι.
Η διαδικασία εισαγωγής ενός φαρμάκου στην αγορά,μπορεί να πάρει περίπου 10 χρόνια και να κοστίσει 250 εκ δολάρια,ενώ την ίδια στιγμή η εισαγωγή στην αγορά ενός nutraceutical χωρίς άδεια,απαιτεί μόνο ένα μέρος αυτού του χρόνου και των χρημάτων.

Και κάτι ακόμα εδώ...
  και
εδώ...

ΚΛΙΝΙΚΑ ΣΤΑΔΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΝΟΣ ΦΑΡΜΑΚΟΥ...(Μέρος β')

Η διαδικασία κλινικής ανάπτυξης ενός φαρμάκου,εξελίσσεται σε 4 διακριτά στάδια:
Φάση Ι
Οι κλινικές μελέτες της φάσης Ι,πραγματοποιούνται σε μια μικρή ομάδα (20-30) υγιών εθελοντών με στόχο τον έλεγχο διαφόρων παραμέτρων.
Ασφάλεια

Ανοχή

Φαρμακοκινητικές ιδιότητες

Φαρμακοδυναμικές δράσεις
Φάση ΙΙ
Οι μελέτες της φάσης ΙΙ,πραγματοποιούνται σε ομάδες ασθενών (100-300)και σχεδιάζονται έτσι,ώστε να ελέγξουν την αποτελεσματικότητα του φαρμάκου στην κλινική κατάσταση για την οποία προορίζεται.Διευρύνονται επίσης οι μελέτες της φάσης Ι,ώστε να περιλάβουν κ ασθενείς εκτός από υγιείς εθελοντές.Συχνά στη φάση αυτή ελέγχεται το φάρμακο σε αρκετές διαφορετικές κλινικές κατηγορίες ασθενών (π.χ με κατάθλιψη,αγχώδεις διαταραχές,φοβίες...),ώστε να εντοπιστούν οι πιθανές θεραπευτικές ενδείξεις του νέου φαρμάκου καθώς και η δοσολογία που απαιτείται.
Φάση ΙΙΙ
Οι μελέτες της φάσης ΙΙΙ είναι οι καθοριστικές,τυχαιοποιημένες,και ελεγχόμενα διπλές τυφλές κλινικές δοκιμές που συχνά είναι πολυκεντρικές ...γίνονται σε 1000-3000 ασθενείς και έχουν στόχο τη σύγκριση του νέου φαρμάκου με τα ήδη χρησιμοποιούμενα στην κλινική πράξη εναλλακτικά φάρμακα.Αυτές οι κλινικές δοκιμές είναι είναι εξαιρετικά δαπανηρές,δύσκολο να οργανωθούν και συχνά απαιτούν χρόνια για να συμπηρωθούν,ειδικά όταν η υπό έρευνα θεραπεία αποσκοπεί στην αναστολή της πορείας μιας χρόνιας νόσου.Δεν είναι σπάνιο ένα φάρμακο που φαινόταν πολύ αποτελεσματικό στη μικρή ομάδα ασθενών της φάσης ΙΙ να αποδειχθεί πολύ λιγότερο εντυπωσιακό με τα αυστηρότερα κριτήρια των κλινικών δοκιμών της φάσης ΙΙΙ,ειδικά όταν οι ρυθμιστικές αρχές απαιτούν το φάρμακο να εμφανίζει σαφή πλεονεκτήματα έναντι των ήδη διαθέσιμων θεραπειών.
Στο τέλος της φάσης ΙΙΙ,ο φάκελος του φαρμάκου υποβάλλεται στην αρμόδια αρχή που θα χορηγήσει την άδεια κυκλοφορίας.Η αξιολόγηση από την αρμόδια αρχή συνήθως διαρκεί ένα ολόκληρο χρόνο  ή κ περισσότερο.
Τελικά,τα 2/3 περίπου των αιτήσεων γίνονται δεκτές κ τα αντίστοιχα φάρμακα αποκτούν την άδεια κυκλοφορίας στην αγορά.
Φάση ΙV
Η φάση αυτή αποτελεί την υποχρεωτική επιτήρηση μετά τη χορήγηση άδειας κυκλοφορίας που έχει σκοπό την ανίχνευση τυχόν σπάνιων ή καθυστερημένης εμφάνισης ανεπιθύμητων ενεργειών που αναδύονται όταν το φάρμακο χρησιμοποιείται στην κλινική πράξη σε πολλές χιλιάδες ασθενείς.
Η εμφάνιση τέτοιων ενεργειών μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα τον περιορισμό της χρήσης του φαρμάκου σε συγκεκριμένες ομάδες ασθενών ή ακόμα και την απόσυρση του φαρμάκου.

Πηγές αυτής της ανάρτησης...Φαρμακολογία (5η έκδοση)
                                          Rang,Dale,Ritter,Moore

Tέλος...
από τη δεκαετία του 1990,η μεθοδολογία ανακάλυψης φαρμάκων γνώρισε μια ''επανάσταση'' ακολουθώντας τη ταχύτατη διάδοση των μεθόδων της μοριακής βιολογίας,της γενετικής και της πληροφορικής,η οποία δημιούργησε μεγάλες προσδοκίες για σημαντική βελτίωση του χρόνου,του κόστους και του ποσοστού επιτυχίας της ανάπτυξης νέων φαρμάκων.

ΠΡΟΚΛΙΝΙΚΑ ΣΤΑΔΙΑ ΕΝΟΣ ΦΑΡΜΑΚΟΥ...(Μέρος α')

Με την ανάπτυξη της φαρμακευτικής βιομηχανίας,από το τέλος του 19αι.,η ανακάλυψη νέων φαρμάκων χαρακτηρίζεται από υψηλή οργάνωση και επικέντρωση στους στόχους.
Η ανακάλυψη νέων φαρμάκων έχει μετατραπεί από έργο εφευρετικών κλινικών γιατρών σε αντικείμενο ειδικών επιστημόνων που προσλαμβάνονται ακριβώς γι'αυτό το σκοπό.
Στις μέρες μας,ο βασικός κορμός της σύγχρονης θεραπευτικής και φαρμακολογίας βασίζεται σε φάρμακα που αναπτύχθηκαν στα εργαστήρια φαρμακευτικών εταιρειών  χωρίς τα οποία,τόσο η θεραπευτική κλινική πράξη όσο και η επιστήμη της φαρμακολογίας θα 'χαν ελάχιστη μόνο από τη σημερινή τους ανάπτυξη.

Στόχος της προκλινικής ανάπτυξης ...είναι να εκπληρωθούν όλες οι προϋποθέσεις που πρέπει να τηρούνται,προκειμένου μία νέα φαρμακευτική ουσία να θεωρηθεί έτοιμη,ώστε να δοκιμαστείγια 1η φορά στον άνθρωπο.
Οι διαδικασίες που ακολουθούν εμπίπτουν σε μία από τις 4 κατηγορίες:
Α)Φαρμακολογικός έλεγχος :προκειμένου να διαπιστωθεί αν το φάρμακο προκαλεί κάποια δυνητικά επικίνδυνη ή σοβαρή ανεπιθύμητη ενέργεια.
Β)Προκαταρκτικός τοξικολογικός έλεγχος :για να αποκλειστεί το ενδεχόμενο γονοτοξικότητας και να καθοριστεί η μέγιστη μη τοξική δόση του φαρμάκου.
Γ)Ελεγχος της φαρμακοκινητικής :που περιλαμβάνει μελέτη της απορρόφησης,του μεταβολισμού,της κατανομής και της απέκκρισης του φαρμάκου σε πειραματόζωα.(ADME studies)
Δ)Χημική και φαρμακευτική ανάπτυξη :για να αξιολογηθεί κατά πόσο είναι εφικτή η μαζική σύνθεση και απομόνωση καθαρής ουσίας,η σταθερότητά της σε διάφορες συνθήκες...

Πολλές από τις εργασίες της προκλινικής ανάπτυξης,ειδικά όσες σχετίζονται με την ασφάλεια του φαρμάκου,γίνονται ακολουθώντας τους κανόνες ενός επίσημου κώδικα που ονομάζεται Κώδικας Ορθής Εργαστηριακής Πρακτικής(GLP),ο οποίος καλύπτει πτυχές,όπως οι διαδικασίες τήρησης αρχείων,η ανάλυση δεδομένων,η ρύθμιση των μηχανημάτων,η εκπαίδευση του προσωπικού.
Στόχος του κώσικα αυτού είναι η ελαχιστοποίηση του ανθρώπινου σφάλματος και η διασφάλιση της αξιοπιστίας των στοιχείων που υποβάλλονται στους ελεγκτικούς μηχανισμούς.
Οι μισές περίπου από τις δοκιμαζόμενες ουσίες απορρίπτονται κατά τη διάρκεια της προκλινικής ανάπτυξης.
Για τις υπόλοιπες,ετοιμάζονται ένας λεπτομερής φάκελος και υποβάλλεται στην αρμόδια ρυθμιστική αρχή, MCA στη Μ.Βρετανία και FDA στην Αμερική,της οποίας η έγκριση είναι απαραίτητη,προκειμένου να αρχίσουν οι δοκιμασίες του φαρμάκου στον άνθρωπο.Η έγκριση αυτή δε δίνεται εύκολα και η ρυθμιστική αρχή μπορεί να αρνηθεί να χορηγήσει την άδεια ή  να απαιτήσει περισσότερο προκλινικό έλεγχο προκειμένου να τη χορηγήσει.

Στην επόμενη ανάρτηση θα έχουμε τα κλινικά στάδια ανάπτυξης...ενός φαρμάκου...

ΦΑΡΜΑΚΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗ...(διαχείριση σχέσης φαρμάκου-διατροφής)

Η παραπάνω εικόνα,αν και δε φαίνεται καλά,είναι από εξώφυλλο ενός βιβλίου ''Φαρμακοδιατροφική'' του κ.Μανώλη Μιτάκη.
Είναι ένα  πολύ χρήσιμο βιβλίο!
Το περιεχόμενό του έχει να κάνει με τα εξής ερωτήματα:
''H διατροφή εχθρός ή σύμμαχος στη φαρμακοθεραπεία:Τί επιτρέπεται,τί άπαγορεύεται να τρώει ο ασθενής όταν παίρνει ένα φάρμακο, πότε να παίρνει το φάρμακο σε σχέση με τα γεύματα;Τί δίαιτα πρέπει να να ακολουθήσει για την πάθηση για την οποία χρησιμοποιείται το φάρμακό του;Ποιά τρόφιμα επιδεινώνουν την πάθηση για την οποία δίνεται το φάρμακό του...και άλλα πολλά!!!
Είναι ένα βιβλίο όπου γνωρίζουμε και προτείνουμε τη διατροφή που μεγιστοποιεί την αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια των φαρμάκων!
Εχει να κάνει με τις διατροφικές μας συνήθειες και τη φαρμακευτική αγωγή.
Φαρμακοδιατροφική...θα μπορούσα να πω είναι και ένας κλάδος που με ενδιαφέρει πολύ...
Γενικότερα,ο ασθενής θα πρέπει να είναι ενήμερος για διατροφικές συνήθειες που πρέπει ο εκπαιδευόμενοςνα αναπτύξει,ώστε άσχετα με τη λήψη ή όχι φαρμάκων,να βελτιώνει την υγεία του με φυσικό τρόπο ή τουλάχιστον να μην την επιδεινώνει.
Η ιδιοσυγκρασία μας σαν λαός και η ''φαρμακευτική'' κουλτούρα μας,μας κάνει να οδηγούμαστε σε αλόγιστη χρήση φαρμακευτικών ιδιοσκευασμάτων...
Η λήψη φαρμάκων έχει θετική ή αρνητική σχέση με τις διατροφικές μας συνήθειες,πολλές δε εκ των οποίων δεν είναι απόλυτα κατανοητές από τον ασθενή.
Πρέπει το αναγνωστικό κοινό να γνωρίζει ότι το ΦΑΡΜΑΚΟ ΕΧΕΙ ΚΑΙ ΑΥΤΟ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ!
Η χορηγούμενη τροφή είναι σε θέση να αλληλεπιδράσει με το προς λήψη φάρμακο,τόσο σε επίπεδο συνέργειας όσο και σε επίπεδο ανταγωνισμού,με αποτέλεσμα να αλλοιωθεί το φαρμακοδυναμικό προφίλ του ιδιοσκευάσματος,έχοντας ως επακόλουθο,το αναμενόμενο αποτέλεσμα να 'ναι είτε θετικά είτε αρνητικά δυσανάλογο προς το αναμενόμενο και επιθυμό από τον ιατρό!
Είναι άκρως αναγκαίο,να μην αρκούμαστε μόνο στην ιατρική  οδηγία με απλή αναφορά στη χρονική λήψη του φαρμάκου,αλλά και στις ιδιαιτερότητες που μπορεί να εμπεριέχει το συγκεκριμένο φάρμακο.Οπως εαν είναι επιτρεπτό εως και επιβεβλημένο να λαμβάνεται με κάποιες τροφές που θα βοηθήσουν την εν γένει αποτελεσματικότητά του,ή τη δια ροπάλου αποφυγή διαφόρων τροφών.

(Και ένα τραγουδάκι...που πολύ μου αρέσει....!!!)
.Συνταγές μαγειρικής...

ΤΑ ΦΑΡΜΑΚΑ ''ΠΑΡΕΝΟΧΛΟΥΝ'' ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ;;;

Ελαβα ένα e-mail που είχε να κάνει με κάποια αποτελέσματα ενός Συνεδρίου για το EEA(European Εnvironment Agency) που έγινε στην Κοπεγχάγη στις 13-14 Ιανουαρίου του 2009.
Με θέμα:''Oι φαρμακοβιομηχανίες στο περιβάλλον''.
Με αφορμή αυτό,η σημερινή ανάρτηση θα έχει να κάνει με επιπτώσεις φαρμάκων στο περιβάλλον και κυρίως τρόπους αντιμετώπισης.

Τα φάρμακα είναι πολύ σημαντικά για την καταπολέμηση των ασθενειών του ανθρώπου,αλλά ταυτόχρονα, αποτελέσματα ερευνών δείχνουν πως μπορούν να εμφανιστούν και ποικίλες ανεπιθύμητες δράσεις με δυσμενή αποτελέσματα στο περιβάλλον.
Τόσο κατά τη βιομηχανική τους παραγωγή όσο και μετά τη χρήση τους,ολοένα και επιβεβαιώνονται οι επιζήμιες και επιβλαβείς επιπτώσεις στο περιβάλλον.
Γενικά,τα προϊόντα της αποδόμησης,του μεταβολισμού αλλά και ο συνδυασμός τους με άλλες βιολογικές δραστικές ουσίες ενδέχεται να προκαλέσουν απρόβλεπτες περιβαλλοντικές διαταραχές.
Τα φάρμακα έχουν απελευθερωθεί στο περιβάλλον εδώ και δεκαετίες,αλλα οι ερευνητές μόλις πρόσφατα άρχισαν να προσδιορίζουν τα επίπεδα των συγκεντρώσεών τους σε αυτό.
Από τη στιγμή κατά την οποία τα φάρμακα ελευθερωθούν στο περιβάλλον,μεταφέρονται και κατανέμονται σε αέρα,νερό έδαφος ή ιζήματα ανάλογα με την επίδραση μιας σειράς παραγόντων όπως είναι τα φυσικοχημικά τους χαρακτηριστικά.
Ο βαθμός κατά τον οποίο μια φαρμακευτική ουσία μεταφέρεται μέσα στο περιβάλλον εξαρτάται κυρίως από την προσροφητική συμπεριφορά της ουσίας στα εδάφη και από το συντελεστή απορροφήσεως νερού|εδάφους,ο οποίος ποικίλει ευρύτατα,ανάλογα με τη φαρμακευτική ουσία.
Οι φαρμακευτικές ουσίες στο περιβάλλον μπορεί να διασπαστούν από τη δράση βιολογικών οργανισμών,με αβιοτικές αντιδρασεις,μειώνοντας την ισχύ τους αλλά δημιουργώντας και κάποια προϊόντα διάσπασης με τοξικότητα παρόμοια με εκείνη της μητρικής ένωσης.
Γενικότερα τρόποι προσέγγισης για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα υπάρχουν,όπως:

1. Κατ'αρχήν,χρειαζόμαστε να κάνουμε πράξη το λεγόμενο ''Green Pharmacy''.Γιατί όχι και οικολογικά φάρμακα! (Green Pharmacy=ο σχεδιασμός φαρμακευτικών προϊόντων και διαδικασιών όπου θα αυξάνεται ή θα μειώνεται η χρήση και η παραγωγή επικίνδυνων ουσιών σε ολόκληρο τον κύκλο ζωής).Σύμφωνα με τις αρχές της ''green chemistry'',ο κύκλος ζωής μιας ένωσης  θεωρεί ότι αναγνωρίζει τις ευκαιρίες για να διαχειρίσουμε και να μειώσουμε τους κινδύνους. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να λάβουμε υπόψιν στοιχεία όπως: ο σχεδιασμός των ενώσεων,η χρήση πρώτων υλών,σύνθεση,παρασκευή και  ζωή μετά την απέκκριση ή και τη διάθεση.Επίσης,ένα άλλο θέμα είναι η δημιουργία οργανισμών.Υπάρχουν τα ίδια προβλήματα όπως και στη χημεία και στον τομέα της ενέργειας,με την εφαρμογή και αποδοχή γενετικά τροποποιημένων και φυσικών οργανισμών. Η μεγαλύτερη εξέλιξη στην greening pharmacy έχει επιτευχθεί σε αυτόν τον τομέα.Οι καινοτομίες που έχουν γίνει είναι:λιγότερο επικίνδυνα διαλυτικά,καινούργιοι δρόμοι σύνθεσης,εφαρμογή διαφορετικών αντιδραστηρίων,εντατικοποίηση χρήσης της βιο-κατάλυσης και βιοσύνθεσης,νέοι τρόποι διαχωρισμού και απόσπασης βελτιωμένων προϊόντων ,μείωση των αποβλήτων.
2. Οσον αφορά την πολυφαρμακία που υπάρχει σε κάθε σπίτι...Ολοι μας γνωρίζουμε πόσα σκευάσματα φαρμάκων έχει ο καθένας στο σπίτι του...και το τραγικό ότι μεγάλο ποσοστό αυτών καταλήγουν στα σκουπίδια και μετά σε κάποια παράνομη χωματερή,που με την καύση τους θα παραχθούν τοξικές ουσίες για το περιβάλλον,άρα και για τον άνθρωπο.Τί πρέπει να γίνει σε αυτήν την περίπτωση...;Πρώτον, ο πολίτης πρέπει να μειώσει από μεριά του την αδικιολόγητη σπατάλη  στα φάρμακα,και δεύτετον η πολιτεία πρέπει να ενδυναμώσει τις δράσεις της στον τομέα  της πράσινης επιχειρηματικότητας άρα και στην ανακύκλωση των υπολειμμάτων των φαρμάκων.Πρέπει να εστιάσει στην ορθολογική διαχείριση ληγμένων ή αχρησιμοποίητων οικιακών φαρμάκων,στη δημιουργία ειδικών κάδων για τα φάρμακα (που ήδη εφαρμόζεται σε μικρό ποσοστό),μέχρι ακόμα και δημιουργία εδώ στην Ελλάδα εργοστασίου καταστροφής των φαρμάκων. Δείτε και παλαιότερη ανάρτησή μου για το συγκεκριμένο θέμα. 
3. Να εστιάσουμε σε βασικούς άξονες,για τον περιορισμό φαρμακευτικών προϊόντων στο περιβάλλον,όπως:

• Στην εξελιγμένη επιστημονική και τεχνολογική γνώση,που ενδιαφέρεται στην κατάληξη και τις επιδράσεις των φαρμάκων :α)περισσότερη γνώση στις περιβαλλοντικές επιπτώσεις,β)σωστές στρατηγικές ελέγχων για τη διαχείριση της χρόνιας οικοτοξικότητας,γ)αποτίμηση της περιβαλλοντικής θεώρησης στη διαχείριση των κινδύνων,δ)υιοθέτηση της ''πράσινης φαρμακευτικής''.
• Στις ελεγχόμενες εκπομπές των φαρμακευτικών προϊόντων στο περιβάλλον. α)αποτίμηση της αποτελεσματικότητας της ταξινόμησης των σχεδίων-το Σουηδικό μοντέλο για την περιβαλλοντική ταξινόμηση των φαρμακευτικών προϊόντων είναι μια καλή μέθοδος παροχής πληροφοριών στους επιστήμονες υγείας και στους ασθενείς.β)σωστή διαχείριση για επάνοδο''ξεχασμένων''φαρμάκων,γ)αποτίμηση μεθοδολογιών για καλύτερη ενημέρωση του κοινού.

Αυτά είναι ορισμένα μέτρα που μπορούν να παρθούν,ώστε  να μειώσουμε τη ρύπανση του περιβάλλοντος και από τα φάρμακα.

Συνοψίζοντας,τα φάρμακα συνεχίζουν να μας παρέχουν τεράστια οφέλη σε όλους μας και αυτό ολοένα και θα αυξάνεται καθώς πλέον ζούμε περισσότερο.Ομως,πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι αυτά τα οφέλη δε θα υπάρχουν εαν αγνοήσουμε τις περιβαλλοντικές συνέπειες.Χρειάζεται να δράσουμε άμεσα τώρα για τον περιορισμό και την καλύτερη κατανόηση των κινδύνων, που σε αυτό θα μπορούσε να βοηθήσει η  οικολογικής μας συνείδησης.

ΡΥΠΟΓΟΝΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΟΥ ΠΕΤΙΟΥΝΤΑΙ ΣΤΟΥΣ ΚΑΔΟΥΣ!

Είναι γεγονός ότι σε κάθε σπίτι υπάρχει μία ποικιλία φαρμάκων:αντιβιοτικά,παυσίπονα,αντιβηχικά,δερματικές αλοιφές κλπ.Αυτή η συσσώρευση φαρμάκων,είτε επειδή δε χρησιμοποιήθηκε είτε επειδή περίσσεψε,καταλήγει στους κάδους απορριμάτων και στη συνέχεια στις χωματερές.
Αυτό έχει ως αποτέλεσμα,να μολύνεται το χώμα και ο υδροφόρος ορίζοντας και έτσι να απειλείται για ακόμα μια φορά η Δημόσια Υγεία.Ε...ναι λοιπόν!Η πολυφαρμακία(που χαρακτηρίζει τους Έλληνες) έχει και αυτή οικολογικές συνέπειες!
Κάθε χρόνο στην Ελλάδα,η διακίνηση φαρμακευτικών σκευασμάτων φτάνει περίπου τα 500 εκατομμύρια.Από αυτά,το 5-10% πετιούνται αχρησιμοποίητα ή ληγμένα.
Ερευνες δείχνουν ότι ανάμεσα στις χημικές ουσίες που επιβαρύνουν το περιβάλλον και ανιχνεύθηκαν στο έδαφος και το νερό είναι και οι φαρμακευτικές.Το πρόβλημα γίνεται οξύτερο στις εκατοντάδες παράνομες χωματερές της χώρας,όπου η συνήθης πρακτική είναι η καύση των απορριμάτων.
Οπως έχει τονίσει και ο κ.Γ.Κιοσές (αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Φαρμακευτικής Ερευνας και Τεχνολογίας-ΙΦΕΤ):''Οταν καίγονται τα φάρμακα,παράγουν τοξικές ουσίες,διοξίνες,αλδεϋδες,οξέα και φαινολικές ενώσεις που εγκυμονούν κινδύνους κατά την επαφή τους με τον άνθρωπο,είτε μέσω του αέρα,είτε μέσω του εδάφους και του νερού.''
Με δεδομένο,ότι το περιβάλλον ζητά επιτακτικά από εμάς βοήθεια,ο κόσμος των φαρμάκων -και όχι μόνο-θα πρέπει να ασχοληθεί και να δώσει λύσεις και σε αυτό το πρόβλημα!
Ηδη,ο Συνεταιρισμός Φαρμακοποιών(ΣΥ.ΦΑ) Θεσσαλονίκης,έχει ξεκινήσει με 600 μεταλλικούς κάδους μια προσπάθεια ορθολογικότερης διαχείρισης των ληγμένων φαρμάκων,ώστε να μην καταλήγουν στους σκουπιδότοπους.
Οταν οι κάδοι γεμίζουν,οι φαρμακοποιοί παραδίδουν τις γεμάτες σακούλες στους οδηγούς των αυτοκινήτων του ΣΥ.ΦΑ και όλες οι ποσότητες συγκεντρώνονται σε αποθήκες στη Θεσσαλονίκη.Από εκεί,μια φορά το χρόνο,αποστέλλονται-μέσω της μιας εκ των 3 ελληνικών πιστοποιημένων εταιρειών διαχείρισης και αξιοποίησης αποβλήτων-σε ειδικά κέντρα στη Γερμανία και στο Βέλγιο.Εκεί τα φάρμακα καταστρέφονται και μετά από 3-6 μήνες αποστέλλεται το σχετικό πρωτόκολλο καταστροφής στον ΣΥ.ΦΑ Θεσσαλονίκης.
Το 2008,ο εν λόγω Σύλλογος συγκέντρωσε 1,5 τόνο ληγμένων φαρμάκων.Αυτό έχει επεκταθεί στη Β.Ελλάδα σε Καβάλα,Ροδόπη,Θάσο και άλλες περιοχές.
Εχουν προταθεί κάποιες λύσεις από τον κ.Α.Τσαπέκο(Πρόεδρος Φαρμακευτικού Συλλόγου Ροδόπης):

1. ''Ο Ε.Ο.Φ χωρίς να αλλάξει την τελική τιμή κάθε φαρμάκου να περικόψει ένα μικρό ποσοστό,από το ποσό που δίνεται για την προώθησή του,διαθέτοντάς το στην ανακύκλωση''
2. ''Να σκεφτεί η πολιτεία το ενδεχόμενο δημιουργίας εργοστασίου καταστροφής φαρμάκων,ώστε και τα χρήματα να μην φεύγουν στο εξωτερικό αλλά και θέσεις εργασίας να δημιουργηθούν''
   

ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΝΔΥΝΑΜΩΘΟΥΝ ΟΙ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΡΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΤΩΝ ΥΠΟΛΕΙΜΜΑΤΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ!

• Από τη μεριά του πολίτη, αν καταλάβει τον όγκο των φαρμάκων που πετάγεται...τότε θα γίνει πιο ευαίσθητος στα φάρμακα που αγοράζει και καταναλώνει!
• Μετά τις οδηγίες της Ε.Ε,ο Ε.Ο.Φ σε συνεργασία με τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο,μελετάει την οργάνωση του προγράμματος που θα ολοκληρωθεί μέχρι τα τέλη του 2009,για τη διαχείριση των οικιακών φαρμάκων
  

Δείτε και σχετικά links:Θεσσαλονίκη: Ανακύκλωση και στα φάρμακα :: Εφημερίδα Μακεδονία της Θεσσαλονίκης
και αυτό